De Wkb behoort tot de grootste veranderingen in de Nederlandse bouwsector van de afgelopen jaren. Waar voorheen de gemeente toezicht hield op de bouwkwaliteit, ligt die verantwoordelijkheid nu nadrukkelijker bij bouwende partijen en onafhankelijke kwaliteitsborgers. Aannemers moeten aantonen dat werkzaamheden voldoen aan contractuele afspraken en geldende bouwtechnische voorschriften.
Het doel van de wet is het verbeteren van de bouwkwaliteit en de bescherming van opdrachtgevers. Tegelijkertijd vraagt de Wkb om aanvullende administratieve processen en een andere manier van werken binnen de sector. Dit artikel zet de belangrijkste veranderingen en gevolgen van de wet op een rij.
De kern van de Wkb
Een van de belangrijkste wijzigingen betreft de aansprakelijkheid van aannemers. Voorheen was die aansprakelijkheid na oplevering beperkter. Met de invoering van de Wkb blijft de aannemer aansprakelijk voor gebreken die pas na oplevering aan het licht komen, tenzij kan worden aangetoond dat hem geen verwijt treft.
Bouwbedrijven moeten kunnen aantonen dat werkzaamheden voldoen aan de geldende bouwregels
Daarom moeten bouwbedrijven kunnen aantonen dat werkzaamheden voldoen aan de geldende bouwregels. Een onafhankelijke kwaliteitsborger controleert het proces en verstrekt alleen een verklaring wanneer het dossier volledig en akkoord is. Zonder deze verklaring mag een gebouw niet in gebruik worden genomen.
Toenemende rol van digitale kwaliteitsborging
De verplichting om werkzaamheden aantoonbaar vast te leggen maakt handmatige administratie steeds minder werkbaar. Foto’s, keuringsrapporten, certificaten en controlemomenten moeten gedurende het bouwproces systematisch worden geregistreerd.
Daarom neemt het gebruik van Wkb-software toe. Met dergelijke systemen kunnen medewerkers op de bouwplaats werkzaamheden direct registreren, bijvoorbeeld voordat constructies worden afgewerkt. Alle informatie wordt vervolgens samengebracht in een digitaal dossier van het bouwwerk. Zonder een goed ingericht systeem ontstaat al snel het risico op vertraging doordat bewijsstukken ontbreken of moeilijk vindbaar zijn.
Gevolgen voor bouwbedrijven
De Wkb heeft grote gevolgen voor de dagelijkse bouwpraktijk. Bouwbedrijven moeten hun processen anders organiseren. Naast het uitvoeren van werkzaamheden wordt ook het vastleggen van kwaliteit een structureel onderdeel van het werkproces.
Uitvoerders en vakmensen krijgen er daarmee een extra taak bij: niet alleen bouwen, maar ook registreren en documenteren
Uitvoerders en vakmensen krijgen er een extra taak bij: niet alleen bouwen, maar ook registreren en documenteren. Foto: Maya Shustov-iStock.com
Uitvoerders en vakmensen krijgen er daarmee een extra taak bij: niet alleen bouwen, maar ook registreren en documenteren. In de implementatiefase leidt dit vaak tot extra tijdsinvesteringen en hogere kosten, onder meer voor software en training. Tegelijkertijd kan de wet bijdragen aan een betere beheersing van projecten. Doordat werkzaamheden nauwkeuriger worden vastgelegd, kunnen fouten eerder worden gesignaleerd en faalkosten worden beperkt.
Digitalisering als noodzakelijke ontwikkeling
De Wkb versnelt een ontwikkeling die al langer zichtbaar is in de bouwsector: verdere digitalisering van processen. Traditionele werkwijzen met losse documenten, e-mails en papieren registraties sluiten steeds minder aan op de eisen van de wetgeving.
Steeds meer organisaties werken daarom met digitale platforms en cloudoplossingen waarin alle betrokken partijen samenwerken, van architect tot installateur. Daardoor ontstaan minder communicatieproblemen en kunnen afwijkingen sneller worden opgelost. Digitalisering is daarmee niet langer een keuze, maar een noodzakelijke stap om projecten beheersbaar te houden en te voldoen aan de eisen van de Wkb.
